صفات کمی و کیفی و پایداری عملکرد غده قابل فروش 14 کلون امیدبخش سیب زمینی همراه با سه رقم تجاری (آگریا، مارفونا و ساوالان) به عنوان شاهد طی آزمایشی بر اساس طرح بلوک های کامل تصادفی با چهار تکرار در ایستگاه تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی اردبیل در سال های1392 و 1393 ارزیابی شدند. در طی دوره رشد و پس از برداشت، صفاتی مثل تعداد ساقه اصلی در بوته، ارتفاع بوته، تعداد و وزن غده در بوته، عملکرد کل غده و قابل فروش، درصد ماده خشک، تیپ پخت، حفره ای شدن مرکز غده، زنگ داخلی غده و تغییر رنگ گوشت غده خام پس از 24 ساعت اندازه گیری شدند. نتایج تجزیه واریانس مرکب صفات کمی مورد ارزیابی نشان داد که بین کلون های امیدبخش از لحاظ صفات عملکرد غده کل و قابل فروش، تعداد و وزن غده در بوته، ارتفاع بوته، متوسط وزن غده، تعداد ساقه اصلی در بوته و درصد ماده خشک و بین برهم کنش کلون × سال از لحاظ صفات عملکرد غده کل و قابل فروش اختلاف معنی دار مشاهده شد. کلون 9 (3-397078) با کمترین مقدار عملکرد غده قابل فروش با کلون های 4 (13-397045)، 1 (16-397031)، 3 (11-397031)، 6 (8-397009) و 12 (6-397067) در سال 1392 و با کلون4 (13-397045) و رقم آگریا در سال 1393 اختلاف معنی دار نشان داد.کلون های 4 (13-397045)، 1 (16-397031) و 12 (6-397067) دارای غده های یکنواخت، رنگ پوست زرد تا زرد تیره، رنگ گوشت زرد روشن تا زرد، شکل غده گرد تخم مرغی و گرد، عمق چشم سطحی تا متوسط، بدون زنگ، حفره و شکاف داخل غده، رسیدگی متوسط دیررس بودند و برای مصارف چیپس، خلال و سرخ کردنی انتخاب شدند. بر اساس نتایج تجزیه به عامل ها، " عملکرد غده "، " تعداد غده "و " ساختار بوته و صفات کیفی " به ترتیب به عنوان عوامل اول، دوم و سوم نامگذاری شدند. در این آزمایش، مدل GGE Bi-plot و پارامتر ارزش پایداری (AMMI (ASV، روش های مناسب برای گزینش همزمان عملکرد غده قابل فروش و پایداری بودند و توانستند کلون های 1 (16-397031)، 3 (11-397031)، 4 (13-397045) و 12 (6-397067) را به عنوان کلون های پایدار با عملکرد غده قابل فروش بالا انتخاب نماید.

به منظور ارزیابی صفات کمی و کیفی و پایداری عملکرد غده قابل فروش 13 کلون امیدبخش سیب زمینی همراه با سه رقم تجاری (آگریا، مارفونا و لیدی رزتا) به عنوان شاهد، آزمایشی بر اساس طرح بلوک های کامل تصادفی با چهار تکرار در ایستگاه تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی اردبیل طی سال های 1390 و 1391 اجرا گردید. در طی دوره رشد و پس از برداشت، صفات تعداد ساقه اصلی در بوته، ارتفاع بوته، تعداد و وزن غده در بوته، عملکرد کل غده و قابل فروش، درصد ماده خشک، تیپ پخت، حفره ای شدن مرکز غده، رنگ داخلی غده و تغییر رنگ گوشت غده خام پس از 24 ساعت اندازه گیری شدند. نتایج تجزیه واریانس مرکب صفات کمی مورد ارزیابی نشان داد که بین کلون های امیدبخش از لحاظ صفات عملکرد غده کل و قابل فروش، تعداد و وزن غده در بوته، ارتفاع بوته، متوسط وزن غده، تعداد ساقه اصلی در بوته و درصد ماده خشک و اثر متقابل کلون × سال از لحاظ صفات عملکرد غده کل و قابل فروش، تعداد و وزن غده در بوته اختلاف معنی دار وجود دارد. کلون های 7-396151، 5-397008، 8-397015، 2-397008 و 4-994001 دارای عملکرد غده کل و قابل فروش، تعداد و وزن غده در بوته و متوسط وزن غده بیشتری بودند. این کلون ها دارای غده های یکنواخت متوسط تا بالا، رنگ پوست زرد، رنگ گوشت زرد و سفید، شکل غده گرد تخم مرغی و گرد، عمق چشم سطحی تا متوسط، بدون زنگ، حفره و شکاف داخل غده، رسیدگی متوسط دیررس و درصد ماده خشک متوسط تا بالا نسبت به ارقام (شاهد) و سایر کلون ها بودند. در این آزمایش، مدل های GGE Bi-plot و AMMI روشی مناسب برای گزینش همزمان عملکرد غده قابل فروش و پایداری تشخیص داده شدند و توانستند کلون های 2-397008، 5-397008 و 4-994001 را به عنوان کلون های پایدار با عملکرد غده قابل فروش بالا انتخاب نمایند.

به منظور مطالعه برهمکنش ژنوتیپ × محیط و سازگاری بیست ژنوتیپ پیشرفته گندم نان بهارهاز نظر عملکرد و اجزای عملکرد دانه، آزمایشیبا استفاده از طرح پایه بلوک های کامل تصادفی با دو تکرار طی سال هایزراعی 93-1390درایستگاهتحقیقاتکشاورزیتبریز و میانهدر مجموعدرپنجمحیط (ترکیب سال و مکان) اجرا شد. تجزیه مرکب داده ها نشان داد که برهمکنش ژنوتیپ × محیط برای تمام صفات مورد اندازه گیری (عملکرد دانه، وزن هزار دانه، تعداد دانه در سنبله و تعداد سنبله در واحد سطح) حداقل در سطح احتمال پنج درصد معنی دار بود. بر این اساس، تجزیه پایداری ژنوتیپ هابر اساس روش ابرهارت و راسل، روش غیرپارامتری رتبه ای و روش گزینش همزمان برای عملکرد دانه و اجزای آن انجام شد. نتایج تلفیق این روش ها نشان داد که از نظر وزن هزاردانه ژنوتیپ های شماره 5، 14 و 8، تعداد دانه در سنبله ژنوتیپ های شماره 1، 5 و 6، تعداد سنبله در واحد سطح ژنوتیپ های شماره 6، 17 و 1، ضمن داشتن برهمکنش کمتر با محیط نسبت به سایر ژنوتیپ ها، از پتانسیل تولید بالاتری نیز برخوردار بودند، اما از نظر عملکرد دانه، ژنوتیپ شماره 5 با شجره Yang87-158 و ژنوتیپ شماره 8 با شجره Milan CM75118-B-5M-1Y-05M به ترتیب با عملکرد 6.47 و 6.38 تن در هکتار سازگاری بیشتر و برهمکنش کمتری با محیط داشتند و قابل توصیه جهت کشت در اقلیم مشابه از نظر آب و هوایی هستند. همچنین،نتایج حاصل از این تحقیق نشان داد که در تجزیه اثرمتقابل ژنوتیپ× محیط، روش رتبه ای تا حدود زیادی نتیجه مشابه ای با روش گزینش همزمان ارایه می دهد.

متن کامل این مقاله به زبان انگلیسی می باشد. لطفا برای مشاهده متن کامل مقاله به بخش انگلیسی مراجعه فرمایید.لطفا برای مشاهده متن کامل این مقاله اینجا را کلیک کنید.

هدف از این بررسی شناسایی پایداری ژنوتیپ های کلزا در دو محیط عادی و تنش خشکی بود. آزمایش در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار و ده تیمار در دو شرایط عادی و تنش خشکی در سال 92-1391 در مزرعه ی پژوهشی دانشگاه بیرجند به اجرا در آمد. در محیط عادی 31/59 درصد، محیط تنش 33/62 درصد و در دو محیط 01/62 درصد از کل تنوع موجود در داده های استانداردشده با نمودار دووجهی (بای پلات) ژنوتیپ × صفت توجیه شد. بیشترین تنوع توجیه شده توسط نمودار دووجهی ژنوتیپ × صفت در محیط عادی ناشی از عملکرد دانه، عملکرد زیست توده (بیوماس)، شمار دانه در غلاف و شمار غلاف در ساقه ی اصلی؛ در محیط تنش ناشی از عملکرد دانه، شاخص برداشت، طول غلاف، شمار غلاف در شاخه ی فرعی و شمار کل غلاف در بوته و در دو محیط ناشی از عملکرد دانه، طول غلاف، شمار غلاف در شاخه ی فرعی و شمار کل غلاف در بوته بود. با توجه به نمودار چندضلعی ژنوتیپ × صفت؛ در محیط عادی، تنش و دو محیط عادی و تنش ژنوتیپ هایولا 308 از لحاظ صفات تاریخ 50 درصد گلدهی، عملکرد زیست توده، شمار شاخه ی فرعی، شمار غلاف در شاخه ی فرعی و شمار کل غلاف در بوته؛ ژنوتیپ لیکورد و زرفام از لحاظ صفت وزن هزاردانه و ژنوتیپ هایولا 401از لحاظ صفت طول غلاف بهترین ژنوتیپ ها بودند. مقایسه ی ژنوتیپ ها بر پایه ی عملکرد با استفاده از نمودار دووجهی ژنوتیپ × محیط نشان داد که هایولا 308 بیشترین عملکرد و پس از آن لیکورد، زرفام، اکاپی، مودنا عملکرد بالایی داشتند. هایولا 401، SLM046، ساری گل و اپرا کمترین عملکرد را داشتند.

در این مقاله مفهوم فیلتر فازی و زیر جبر فازی روی BI-جبرها معرفی شده است. سپس به بررسی برخی خواص آن ها پرداخته ایم. زیرجبر های فازی و فیلتر های فازی، با توجه به مجموعه های تراز رده بندی شده اند و تعاریف معادلی برای فیلتر فازی ارائه شده است. همچنین ثابت شده است که در هر BI-جبر پخشی هر فیلتر یک زیر جبر است و نشان داده ایم در دسته ای از BI-جبرها هر زیر مجموعه شامل 1یک زیر جبر است و هر زیرمجموعه فازی که در شرط اول فیلتر صدق کند، فیلتر فازی است. علاوه بر این ثابت شده است که مجموعه همه فیلتر های فازی روی BI-جبرها، یک مشبکه کامل است. رابطه هم نهشتی و BI-جبر خارج قسمتی تولید شده توسط فیلترهای فازی نیز بررسی شده است.

در دهه های اخیر، تغییرات آب و هوایی پیش بینی خشکسالی ها را در هلال مدیترانه پیچیده کرده است. بنابراین، به منابع ژنتیکی بیشتری، جهت شناسایی لاین هایی با ژن های متحمل و سازگار به شرایط خشک، نیاز است. بدین منظور 249 نژاد بومی گندم نان ایرانی از سراسر ایران گردآوری و در شرایط آبیاری تکمیلی و دیم در سال زراعی 96-1395 مطالعه شدند. داده های مربوط به صفات فنولوژیک، مورفولوژیک و فیزیولوژیک یادداشت برداری گردیدند. نتایج تجزیه واریانس مرکب نامتعادل و تجزیه چند متغیره به ترتیب در شرایط آبیاری تکمیلی و دیم، وجود اختلافات معنی داری را بین ژنوتیپ ها با خاستگاه های جغرافیایی مختلف از نظر ویلک لمبدا (69/0، 39/0)، اثر پیلای (33/0، 81/0)، اثر لاولی هتلینگ (41/0، 1/1)، بزرگ ترین ریشه روی (32/0، 57/0) برای همه صفات در سطح احتمال یک درصد نشان دادند. این حاکی از وجود تنوع بالا در جمعیت حاضر بود. هم چنین GT بای پلات ها آشکار کردند، نژادهای گندم جنوب هم زودرس و هم دارای پتانسیل عملکرد دانه بالا با سازگاری بیشتر به شرایط غیرقابل پیش بینی در محیط های نیمه خشک و محیط هایی با خشکی شدید بودند. یافته های ما نشان داد که تنوع کشف شده نقش مهمی را در توسعه ارقام جدید بازی می کند و می توان در برنامه های اصلاحی با هدف سازگاری به شرایط خشک به کار برده شوند. بنابراین، ضروری است تا دامنه وسیعی از استراتژی های اصلاحی را به خدمت بگیریم تا بتوانیم از تنوع حاضر در گندم نان سود ببریم، که منجر به توسعه و گسترش پایه ژنتیکی ارقام حاضر، و اصلاح ارقام جدید گندم با سازگاری بیشتر به شرایط دیم، خواهد شد.

از بین تنش های محیطی، تنش خشکی مهم ترین عامل کاهش تولیدات گیاهان در سراسر جهان است. جهت مطالعه تنوع ژنتیکی و ارتباط بین صفات مختلف با عملکرد دانه در 17 ژنوتیپ (شامل ارقام و لاین های مختلف) گندم نان، آزمایشی در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار تحت دو شرایط عدم تنش خشکی و شرایط دیم در سال زراعی 90-1389 در مزرعه آموزشی-پژوهشی دانشگاه پیام نور اسدآباد اجرا گردید. در این آزمایش صفات عملکرد دانه، تعداد دانه در سنبله، طول سنبله، طول برگ پرچم، عرض برگ پرچم، وزن صد دانه، ارتفاع بوته، محتوی نسبی آب برگ، میزان نسبی آب ازدست رفته، درصد سبزینگی برگ (میزان کلروفیل) و مساحت برگ پرچم اندازه گیری شدند. نتایج تجزیه واریانس ساده تنوع بالا و معنی داری را در هر دو شرایط رطوبتی (مکان) نشان داد. نتایج تجزیه واریانس مرکب اثر ژنوتیپ را برای اکثر صفات معنی دار نشان داد. نتایج تجزیه همبستگی نیز بیانگر این بود که بین عملکرد دانه و درصد سبزینگی برگ (اسپاد) در شرایط دیم و بین عملکرد دانه و میزان آب ازدست رفته برگ در شرایط عدم تنش خشکی همبستگی مثبت و معنی داری (P<0. 05) مشاهده گردید. نتایج تجزیه خوشه ای ژنوتیپ های موردمطالعه را در هر دو شرایط محیطی در سه گروه مجزا و متفاوت قرار داد. به طوری که بیشترین فاصله ژنتیکی در هر دو شرایط رطوبتی بین خوشه اول و سوم مشاهده گردید. تجزیه به مؤلفه های اصلی در شرایط عدم تنش خشکی و شرایط دیم به ترتیب 71% و 76% از تنوع موجود را توجیه نمودند. با توجه به مقایسه میانگین عملکرد دانه، ژنوتیپ های 7 (3790 کیلوگرم در هکتار)، 8 (3525 کیلوگرم در هکتار) و 13 (3305 کیلوگرم در هکتار) در شرایط عدم تنش خشکی و ژنوتیپ های 13 (2147 کیلوگرم در هکتار)، 14 (2440 کیلوگرم در هکتار) و 17 (2254 کیلوگرم در هکتار) در شرایط دیم بیش ترین عملکرد دانه را تولید کردند.

به منظور بررسی روابط علی و معلولی صفات مؤثر بر عملکرد دانه گندم دوروم، آزمایشی در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با 18 ژنوتیپ در چهار تکرار در سال زراعی 94-1393 در مزرعه تحقیقاتی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان لرستان انجام شد. در تجزیه به عامل ها، فاکتور اول عامل مؤثر بر خصوصیات برگ پرچم، فاکتور دوم عامل مؤثر بر ارتفاع و فاکتور سوم عامل مؤثر بر عملکرد نامیده شد. طبق نتایج همبستگی ژنتیکی صفات عملکرد زیست توده، عملکرد کاه، تعداد دانه در سنبله و طول سنبله همبستگی مثبت بسیار قوی با عملکرد دانه داشتند. بر اساس نتایج رگرسیون گام به گام و تجزیه علیت، صفات عملکرد کاه، تعداد دانه در سنبله و طول پدانکل وارد مدل رگرسیونی شدند به طوری که عملکرد کاه دارای بیشترین اثر مستقیم و بزرگ بر عملکرد دانه بود. از آنجا که صفات تعداد دانه در سنبله و عملکرد کاه اهمیت بیشتری داشتند، می توان در برنامه های اصلاح گندم دوروم به این صفات توجه داشت. در این تحقیق، تجزیه بای پلات برای بررسی همزمان صفات و جایگاه ژنوتیپ ها در ارتباط با آنها استفاده شد و بر این اساس، ارقام Dehdasht، Seimareh، Pod-20 و Alas به عنوان بهترین ارقام معرفی شدند.